" Abellas, gardiáns do planeta "

 O martes 23 de setembro tivemos unha charla organizada pola Asociación do Desenvolvemento Rural ADERCOU co título " Abellas, gardiáns do planeta ".

Aprendemos moito sobre as abellas, fixemos velas e mesmo probamos o mel.

Vede momentos da actividade na nosa conta de Instagram :  🔍

SEMANA DA CIENCIA

 

Visita Bióloga Conchi Casas

TITORIAL PARA CONSTRUIR UN FORNO SOLAR

 

DÍA DAS MULLERES CIENTÍFICAS - Veterinaria de Moreiras

 

Hoxe, 11 de febreiro conmemoramos o día das mulleres e nenas científicas.

E para tal ocasión, a AFA contactou con Conchi, veterinaria de Moreiras. 

Contounos cosas moi interesantes sobre como chegou a ser veterinaria. 

Sabedes que todo xurdiu a partires da súa avoa Domicila ?? Daquela, as mascotas eran aqueles animais que proporcionaban para comer. Os cans e os gatos non eran considerados mascotas.

Contounos moitas anécdotas sobre o seu traballo. Sabíades que na súa profesión tamén se fan inspeccións a metadeiros, supermercados, etc... para comprobar que se cumpren as normas de hixiene e que a comida esté en bo estado ?

Tamén nos enteramos que existen veterinarias no exército e en laboratorios...

Unha xornada moi instructiva e educativa. Aprendimos moitas cousas e nos animou a perseguir os nosos soños.

Moitas grazas, Conchi !!!!!

PUPAS, SUSTOS E OUTROS DESGUSTOS

Que facer se temos unha ferida ??

Como actuar ante unha queimadura ?

Viñeron a darnos unha charla sobre estas cuestións relacionadas coa saúde e como actuar ente moitos supostos que se poden dar a diario. Torceduras, moratóns, atragantamentos....  

Ademáis fixemos unha sesión práctica dunha RCP ( reanimación cardiopulmonar ) cos nosos peluches.

Foi unha sesión moi divertida á vez que moi importante
para todos !! Pasámolo xenial !!!

E salvamos a todos os peluches !!!!!

 

Semana Científica

Estes días acudimos á biblioteca a facer experimentos relacionados coa auga. Foron moi interesantes e tanto o alumnado de infantil como o de primaria observamos como se podía aprender cun chisquiño de " maxia química ".

Ata Efrén se animou a facer experimentos, aínda que algún lle daba un pouco de mal fario... cousas de esquíos...

O talento non ten xénero

Todos podemos mencionar o nome dalgún científico famoso polas súas aportacións, pero si preguntamos por nomes de mulleres científicas ... A cousa ponse máis complicada, e iso que houbo moitas ! 

Sabedes como é coñecido ese prexuizo para recoñecer os logros das mulleres científicas?

Chámanlle Efecto Matilda. Sabedes por que? Pois porque Matilda Joslyg Gage foi a primeira muller en denunciar que as mulleres científicas non reciben o recoñecemento que merecen .

Neste día queremos visibilizar o traballo das mulleres que se dedican á ciencia e poñer en valor referentes femininos que , co seu exemplo, sirvan de inspiración ás nenas para que sintan que son capaces e que teñen as condicións para elixir unha carreira científica  se así o desexan.

A Universidade de Vigo enviou ao cole materiais para reivindicar a igualdade e a accesibilidade das mulleres no ámbito da investigación e promover as vocacións femininas na Ciencia, Enxeñaría, Tecnoloxía e Matemáticas. As nenas de 5º e 6º foron polas aulas presentando aos compañeiros e compañeiras  a cadansúa científica e explicando os seus achádegos .

Aquí podedes visitar a páxina da Universidade de Vigo 

E aquí algúns contos que atopamos na páxina No more Matildas

Semana da Emociencia

Efrén agasallounos cunha chapa

 De onde veñen as emocións? Inflúen na nosa saúde física e mental? Por que nos sentimos como nos sentimos? Por que nos afectan as emocións dos demáis?  Ten a ciencia algo que ver coas emocións?

Sabiades que se reprimimos a expresión das emocións, prodúcese un desequilibrio no noso organismo  que pode traer malestar e incluso enfermidade?

Sabiades que as nosas emocións inflúen nas emocións doutras persoas?

Nesta semana da ciencia,  tratamos de que o alumnado  realizase  experimentos que mostrasen o que nos pasa cando sentimos unha determinada emoción , cando as emocións se desbordan, cando as compartimos cos demais ... 

Ciencia e Mulleres

 As mulleres foron ata non hai moito tempo as grandes esquecidas en temas científicos.

 Parecía que non existían mulleres científicas, que só os homes facían descubrimentos. 

E non é certo.

En todas as épocas, dende o tempo dos romanos, houbo mulleres inventoras, matemáticas ou enxeñeiras. A historia encargouse de escondelas. Como? Non falando delas, mantendo  agochados os seus nomes ou , aínda peor, outorgando os premios aos seus colaboradores.

No cole tivemos a oportunidade de coñecer e darlle o recoñecemento que merecen a varias mulleres que dende Hipatia ata Begoña Vila, pasando por Katherine Johnson melloraron o mundo cos seus descubrimentos. 

Todo grazas á ANPA que  agasallou a 5º e 6º cunha sesión de Ciencia coa que aprenderon moito.

Se queredes saber máis sobre a ciencia e 
os experimentos picade na imaxe.

Científicas: A ciencia non ten xénero

 Celebramos un ano máis o Día Internacional da Muller e a Nena na Ciencia para promover e incentivar  a súa presenza neste ámbito no que, coma en noutros  moitos estiveron silenciadas durante moitos anos ao longo da historia.

Por iso non son moitas as mulleres populares na historia da ciencia. Moitas tiveron que loitar contra o sexismo e traballar en condicións miserables para que, ao final, despois de tanto esforzo, os seus descubrimentos foran atribuídos aos seus colegas masculinos ou incluso aos seus maridos. 

Entre elas, atopamos a Esther Lederberg e as súas investigacións sobre o funcionamento dos virus e como afectan ás bacterias e  aos seres humanos. Fixo descubrimentos fundamentais en colaboración co seu home, pero o día no que a el lle entregaron o Premio Nobel, ela nen sequera foi mencionada no discurso de agradecemento.

Esta tendencia a menospreciar os logros científicos levados a cabo por mulleres ten nome, <<efecto Matilda>>. Nettie Stivens, descubridora dos cromosomas que determinan o sexo; Rosalind Franklin, cuxas investigacións foron imprescindibes para o achádego da estrutura do ADN ou Lise Meitner, "nai" da fisión nuclear son algunhas desas "Matildas" ás que aínda hai que facer xustiza.

Aínda que hoxe en día falemos moito de igualdade, séguense mantendo estereotipos que afastan ás mulleres das carreiras técnicas.

No panel de embaixo descubriredes a algunhas destas mulleres.

Animádesvos a ser coma elas?

A ciencia das bisavoas

Cando os nosos devanceiros poñían auga nun porrón de barro para que estivera fresca, cando empregaban plantas para curar enfermidades  ou cando usaban o sal ou o fume para conservar os alimentos estaban realizando procesos que teñen unha base científica, aínda que eles non o  souberan.

Quixemos que na semana da ciencia deste ano os experimentos tiveran relación co Proxecto no que estamos traballando: "Album de lembranzas". Por iso eliximos estes que vos mostramos a continuación:

- Facemos un compás - 1 EP

- Limpamos prata - 2EP

- Facemos queixo - 3EP

-Pantógrafo - 4EP

- Barómetro - 5EP

- Pegamento ecolóxico - 6EP

Ciencia medioambiental

Novembro é o  mes da ciencia na biblio. Por suposto  ciencia en galego.
O  recuncho de ciencias da nosa biblioteca énchese de "pequecientíficxs" de todas as idades .  Tratamos de propoñerlles experimentos divertidos, que activen a súa ansia de saber .
Tamén facemos unha selección de libros de divulgación científica aos que podedes acceder premendo neste enlace
Este ano,  todos os experimentos que seleccionamos tiveron que ver co noso proxecto anual: o desenvolvemento sostible. 
Estas foron as experiencias que eliximos:

1.-Desalinizar auga
 Primeiro comprobamos que si se pon auga salgada nun recipiente, ao cabo dun tempo a auga evapórase e quedan os cristais de sal. Desta maneira obtense o sal de cociña nas salinas.

Para saber a onde vai esa auga que se evapora, nun recipiente metemos auga salgada e un vaso valeiro. Tapamos todo con plástico transparente e puxemos unha pedra enriba para que formase unha pequena depresión no plástico. Como non había sol, tivemos que poñelo todo ao lado dunha fonte de calor .  Ao pasar os días vimos que no vaso había auga. E, o máis ineresante... a auga do vaso non estaba salgada! Deste xeito conseguimos auga potable.

2.-Perigos da deforestación
 Empregamos un par de cubetas inclinadas. Nunha delas puxemos so terra (representaba un bosque despois dun incendio), na outra terra e plantas. Ao botar auga sobre elas cunha regadeira ( a choiva) observamos que as plantas e as árbores preotexen e reducen a erosión do solo.




3.- Tempo de degradación dos residuos
 Limos en internet unha noticia impactante e puxémonos a investigar...
Para entender a naturaleza dos residuos e o impacto que teñen  no medio recollemos restos orgánicos (mondas de froitas) no comedor e metémolos nunha bolsa . Tomamos tamén outra bolsa con restos de papeis, plástico, cartón, papel de aluminio ... Estiveron gardados durante 2 semanas a temperatura ambiente  . Observamos como se atopaban  ao cabo deste tempo.  

4.-O inodoro non é un basureiro
 Decidimos investigar se é certo que as toalliñas húmedas non se poden tirar ao inodoro. 
Descubrimos  que, así como o papel hixiénico se desfai na auga aos poucos minutos de botalo, as toalliñas permanecen inalterables ao cabo dunha semana.

5.- Depuradora caseira
 Construímos un filtro empregando unha botella, grava de diferentes tamañose area . Desta maneira aprendemos como funcionan  as depuradoras 



  6.- É a terra do noso horto ácida ou básica?
 Aprendemos que hai hortalizas que medran mellor en solos ácidos e hainas que o fan mellor en solos básicos. Decidimos investigar   si a terra do noso horto é ácida ou básica , e para iso  empregamos o zume dunha lombarda. Mesturámolo con varios líquidos (vinagre, zume de limón, amoniaco, disolución de bicarbonato, auga osixenada ...  ) e vimos como cambiaba de cor . 

7.- Conservante natural
 Tomamos dúas mazás do mesmo tamaño. Pelamos unha delas , metémola  nun recipiente e cubrímola con sal. Estivo  alí durante dúas semanas e  ao sacala descubrimos que diminuira de tamaño e parecía de goma, pero estaba moi ben conservada. Deste xeito conservamos peixe, coma o bacallau, ou carne, como a de porco ...

8.- Enerxía limpa
 Explicamos como se move un ventilador empregando unha pequena placa solar  



9.-Diferentes densidades
Atopamos un video e unha noticia en internet  sobre un fenómeno natural que fai que as augas non se mesturen, e decidimos comprobar se isto era certo.

PequeCientíficos

Os pequenos do centro gozaron tremendamente coas experiencias de "maxia" que lles ofreceu a ciencia das "mestríficas"  e por iso, despois de experimentar na clase, vestíronse de científicos para dar maior realismo, e dispuxéronse a explicar as experiencias para que os demais  aprendesen. 

A maxia da ciencia

Como cada ano en novembro, adicámonos a promocionar a ciencia en GALEGO na biblioteca. Durante dúas semanas, a ciencia foi a protagonista .
Catro "mestríficas" fixeron varias experiencias relacionadas coa electricidade estática, a densidade, a capilaridade e explicaron ao alumnado os fundamentos científicos das mesmas.

 Os  pequenos gozaron dabondo cos experimentos, e comentaron que "parece maxia".
Maxia, porque o ben que o pasaron aprendendo ciencia foi realmente máxico


Agora tócalles a eles converterse en científicos e amosar  aos seus compañeiros os experimentos que preparen nas aulas.

Pero iso será a próxima semana...

Ata entón ... que a ciencia vos acompañe!

Cientificos de pelicula

Dende sempre, o cine tratou de deixar retratadas na pantalla historias e personaxes  para que sexan recordados e admirados polo seu carácter único e polo seu exemplo de vida.
Moitas veces, a realidade supera  a ficción, e persoas que existiron realmente poden chegar a ser un interesante punto de partida para unha produción cinematográfica- O ámbito científico é unha rama na que se poden atopar historias verdadeiramente inspiradoras.

Estas son algunhas películas baseadas na vida de científicos e científicas de todos os tempos.

                                   1. "Sister Kenny" 1946

Biografía da enfermeira ElizaBeth Kenny que se deu a coñecer cos seur revolucionarios tratamentos para a parálise infantil tras a súa experiencia con pacientes con polio

2. "Galileo" 1975

Galileo Galilei, un brillante matemático e astrónomo do século XVI, contribuiu de maneira decisiva ao desenvolvemento científico. As súas teorías sobre o sistema solar  enfrentárono coas poderosas autoridades eclesiásticas  da época. 

Nesta película podemos velo creando un dos primeiros telescopios e defendendo as teorías de Copérnico 

3."Gorilas en la niebla" 1988

Sigourney Weaver interpreta a Dianne Fossey  unha zoóloga e antropóloga que estudiou aos gorilas nas montañas de Ruanda e traballou en na sua protección e conservación. 
 Título orixinal: Gorillas in the Mist 

 4 "Una mente maravillosa" 2001

Dirixida por Ron Howard e protagonizada por Russell Crowe é unha das   películas máis coñecidas que mostran a vida de  John  Nash, matemático gañador do Premio Nobel en Economía no ano 1994
(Título orixinal: A Beautiful Mind")

5. "Einstein y Eddington" - 2008

Situada nos primeiros anos do século XX, móstranos   a relación de Einstein co experimentado astrofísico inglés Sir Arthur Eddington que difundiu a Teoría da Relatividade  de Albert Einstein cando este estaba comezando a súa carreira e era aínda pouco coñecido en terras británicas. 

6. "La duda de Darwin" (2009)

Relata a loita interior que viviu o naturalista Charles Darwin a hor ade publicar a súa obra "A orixe Das Especies", un traballo que negaba a creación do universo por parte de Deus. 
(Título orixinal: Creation")



7. "Ágora" 2009
No século IV, Hipatia de Alexandría, filla de Teón (o director da Biblioteca) dirixe unha escola filosófica onde imparte clases de matemáticas, astronomía 

7: "El jardinero de Dios" 

 Narra un periodo da vida do científico austriaco Gregor Mendel, pai da xenética moderna. No seu xardín fixo os seus descubrimentos que non lle foron recoñecidos ata varias décadas despois.

8. El viaje de Jane 2010

Unha película documental que nos presenta a historia da antropóloga Jane Goodall, unha muller que loitou durante máis de 50 anos de xeito incansable polos dereitos dos animais e pola protección do medio ambiente

9. Temple Grandin 2010


Grandin foi moi eloxiada por ser unha das primeiras persoas con espectro autista en compartir públicamente puntos de vista da sua experiencia personal co autismo. Ademáis é a inventora da "caixa aperta", un dispositivo para tranquilizar a persoas con espectro autista. Tamén é unha grande defensora do benestar dos animais, sobre todo dos animais explotados pola industria gandeira


10. "La teoría del todo"2014

Repasa os inicios do físico Stephen Hawking na universidade, a súa tesis, a súa enfermidade e os seus exitos en materia de divulgación

. (Título original: Theory of Everything "

11. "Descifrando Enigma" 2014

Alan Turing é coñecido por ter descifrado o código da inquebrantable máquina Enigma dos  alemans durante a Segunda Guerra Mundial. Esta película fai un retrato  deste hombre brillante e complicado, un xenio que  axudou a acortar a guerra e salvar miles de vidas.
Titulo orixinal  The imitation game



12. "Marie Curie" 2016
Ao pouco tempo de que a parella Curie recibira o premio Nobel de Fisica, Pierre morre nun accidente e Marie vólcase nos seus estudos científicos nun mundo dominado polos homes e convértese na primeira muller en recibir unha cátedra na Sorbona de París.
                                      13. Figuras Ocultas 2016


Narra a historia real de tres brillantes matemáticas afroamericanas da NASA que contribuiron de maneira fundamental a chegada do ser humano  á lua, pero que foron eclipsadas polos rseus compañeiros masculinos. 

14. Bombshell , la historia de Hedy Lamarr 2017


Considerada na década de 1940 como a muller más guapa do mundo, a mítica actriz fuoi tamén unha grande inventora. Hedy Lamarr, a estrela de  Hollywood,   pasaba as noites no seu laboratorio desenvolvendo patentes para o exército e ata ideou un proxecto de comunicación secreto que axudou ao exército aliado na loita contra os nazis
 O sónar, o GPS, a 'wifi' ou o 'bluetooth' deben moito ás tecnoloxías desenvolvidas por Hedy Lamarr.

Semana da Ciencia: Un planetario na escola

Gracias a ANPA do cole puidemos disfrutar dunha actividade que espertou o interese de todos os nenos e nenas: un planetario viaxeiro que aterrizou na nosa escola e  que nos achegou á máis antiga das ciencias, a Astronomía.
Os nenos, ansiosos de respostas sobre o Cosmos, solucionaron as súas dúbidas con videos e contidos adaptados ás súas idades e, mentras se divertían, achegáronse un pouco máis ao universo que nos rodea. 

Customize a digital slideshow

Cinencia: Inventos de cine

Xa falamos anteriormente da relación do cine coa ciencia.
O cine nace da fotografía e esta está relacionada con dúas disciplinas científicas: a física (cámara oscura) e a química (reacción das sales de prata coa luz). 
Coa aparición do cinematógrafo, os irmáns Lumiere mostraron nas súas primeiras películas  unha vertiente científico-realista do cinema , mentras que  Georges Melie mostrou unha vertente fantastico-inventiva .
Máis adiante, tamén foi a ciencia a que propiciou a aparición do cine sonoro en 1927 con "O cantor de Jazz",  en 1939 , as cores en "O mago de Oz" e o cinemascope en "West Side Story" ; a tecnoloxía dixital, con películas como "A guerra das Galaxias" e as técnicas informáticas que fixeron posible o cine de animación como "Toy Story" (1995).

En moitas das películas que coñecemos aparecen ideas revolucionarias que décadas atrás foron consideradas "ciencia ficción", pero que agora son unha realidade.
Imos mostrarvos unha serie de  inventos, avances, tecnoloxías que saltaron das pantallas de cine aos andeis das tendas

"Viaxe a Lúa" Georges Méliês 1902

"Metropolis" Fritz Lang -1927 

"Tempos modernos" Charles Chaplin 1936 

"Os supersónicos"  Hanna/Barbera 1962/87  

"Star Trek"  Leonard Nimoy 1966/69 

"2001, unha Odisea no espazo" Stanley Kubrik 1968

"O durmiñón" Woody Allen 1973 

"Blade runner" Ridley Scott 1982

"Star Wars" George Lucas 1983 

"Soños eléctricos" Steve Barron 1984 

"A rapaza de rosa" Howard Deutch 1986 

"Regreso ao futuro"  Robert Zemeckis 1989 

"Desafío total"  Paul Verhoeven - 1990 

"Minority report" Steven Spielberg 2002 

"Iron man" Jon Favreau -  2008